مركز پژوهش كتابخانهء مجلس شوراى اسلامى (جمعى از نويسندگان)
106
گنجينه بهارستان (علوم وفنون پزشكى)
فصل : در رسوب رسوب چيزى است متميّز از بول و در آن چهار چيز نگاه بايد « 1 » داشتن « 2 » : لون و قوام و دوام و مكان . لون پنج نوع است : سپيد « 3 » و سرخ و زرد و سياه و تيره « 4 » . رسوب سپيد « 5 » دلالت بر نضج مادهء مرض مىكند ؛ هرگاه كه راست باشد « 6 » و هموار و اجزاى آن با يكديگر پيوسته در جميع مدت مرض ، دليل نيكحالى و سلامت « 7 » رنجور است . اگر اين رسوب در بعضى ايام مرض باشد و در بعضى ايام « 8 » نباشد ، دليل بر آنكه « 9 » قوت هاضمه نه قوى « 10 » است « 11 » بر « 12 » پختگى دايم . و اگر رسوب سپيد « 13 » بود « 14 » و ناهموار « 15 » ، علامت « 16 » پختگى ناتمام است . رسوب سحابى كه بر بالاى بول باشد ، علامت « 17 » ابتداى پختگى است . و رسوب معلق « 18 » كه ميان « 19 » بول و قاروره باشد ، علامت « 20 » پختگى ميانه است « 21 » . رسوب سياه علامت « 22 » سوختگى اخلاط باشد « 23 » . رسوب سياه « 24 » چون « 25 » غمامى « 26 » بود « 27 » ، علامت « 28 » سوختگى اندك باشد « 29 » و چون معلق « 30 » بود ، علامت « 31 » سوختگى
--> ( 1 ) . س : - بايد . ( 2 ) . م : داشت ؛ س : + واجب بود . ( 3 ) . ل : سپيده ؛ م : سفيد . ( 4 ) . م : تيره و سياه . ( 5 ) . م : سفيد . ( 6 ) . ل : - باشد . ( 7 ) . م : سلامتى . ( 8 ) . م : - ايام . ( 9 ) . س : اندكى . ( 10 ) . س : قوتى ؛ ل : قوت . ( 11 ) . س : - است . ( 12 ) . م : در . ( 13 ) . م : سفيد . ( 14 ) . م : باشد . ( 15 ) . س : + دليل . ( 16 ) . م : نشان . ( 17 ) . م : نشان . ( 18 ) . س ، ل و م : متعلق ؛ « معلق آن است كه در ادرار شناور بماند » . ( قانونچه ، ص 73 ) . ( 19 ) . س : ميانه . ( 20 ) . م : نشان . ( 21 ) . س : + و . ( 22 ) . م : نشان . ( 23 ) . س : - رسوب سياه . . . باشد . ( 24 ) . م : + كه . ( 25 ) . ل : - چون . ( 26 ) . « غمام ، يعنى شبيه به ابر ، بدين جهت آن را سحابى نيز گفتهاند . » ( قانونچه ، ص 73 ، حواشى مترجم ) . ( 27 ) . ل : - بود . ( 28 ) . م : نشان . ( 29 ) . م : بود . ( 30 ) . س ، ل و م : متعلق . ( 31 ) . م : نشان .